Czy zastanawialiście się kiedyś czym różni się efektywne przepraszanie od zwykłego powiedzenia słowa “przepraszam” ?

Często, gdy zauważymy nieodpowiednie zachowanie naszego dziecka mówimy mu, żeby natychmiast przeprosiło nas lub osobę, której sprawiło przykrość.

Schemat działania polega wtedy najczęściej na tym, że dziecko z opuszczoną głową i smutną miną, wręcz czasami zmuszone do działania, przychodzi do Nas i mówi – “przepraszam”.
Powinniście wiedzieć, że prawdziwa “magia” nie polega niestety tylko na powiedzeniu “przepraszam”, choć oczywiście w niektórych sytuacjach jest to również bardzo potrzebne.

Należy pamiętać, że jeżeli zwracamy uwagę tylko na to, uczymy dziecko ucieczki od prawdziwej przyczyny jego nieodpowiedniego zachowania i przede wszystkim wyparcia, które w długofalowej perspektywie będzie sprawiało, że dziecko wyrobi w sobie mechanizm – “co bym nie zrobił, jak złe by to nie było wystarczy, że powiem przepraszam i wszystko będzie załatwione.”

To bardzo proste, ale również niestety mniej skuteczne..

Przez takie działanie szybko możemy spotkać się z rzeczywistością w której nasze dziecko nie potrafi radzić sobie w trudnych sytuacjach i z uporem powtarza te same, nieodpowiednie zachowania, nie wyciągając przy tym odpowiednich wniosków.

Jak radzić sobie w takiej sytuacji ?

Co powinniśmy robić, aby nauczyć dziecko EFEKTYWNEGO PRZEPRASZANIA ?

Kolejny raz mamy dla Was TRZY proste kroki, które pomogą Wam kształtować w dziecku poczucie sprawczości, modelować odpowiednie zachowania i nauczą je umiejętności przyznawania się do błędów, która w procesie dojrzewania ma niesamowite znaczenie w prawidłowym rozwoju mentalności i emocjonalności dziecka.

Krok I.
Naucz dziecko przyznawać się do błędu.
Zadawaj mu pytania związane z jego zachowaniem, np. “Jak myślisz dlaczego się na Ciebie zdenerwowałam/em?”, “Czy uważasz, że mogłeś teraz sprawić komuś przykrość?”, “Wiesz dlaczego Twojemu koledze jest smutno ?”.

To otwarte pytania, które pomogą dziecku wizualizować mu jego nieodpowiednie zachowania i przyczynią się do refleksji.

Krok II.
Poproś dziecko, żeby po przyznaniu się do błędu powiedziało PRZEPRASZAM.
W naszym tekście nie chodzi nam o to, że dziecko ma nie mówić tego słowa. Chodzi o to, żeby nauczyło się mówić je w odpowiednim momencie i przede wszystkim, żeby wiedziało, że jest ono wartościowe i potrzebne.

Badania pokazują, że użycie słowa “przepraszam” ma wpływ na wcześniej wspomnianą umiejętność przyznania się do błędu, ale także naukę prawidłowego kształtowania relacji interpersonalnych.

W pracy z młodszymi dziećmi mogą pomóc pytania “Czy wiesz co powinieneś teraz zrobić ?” lub “Czy uważasz, że należy teraz przeprosić ?”.

Krok III.
Naucz dziecko szukać właściwego rozwiązania sytuacji w której jego zachowanie okazało się nieprawidłowe.
W ostatnim kroku dużo zależy od środowiska i możliwości czy dziecko będzie miało szansę naprawić swoje nieodpowiednie zachowanie. Wiemy jednak, że na początku, z Twoją pomocą jest to możliwe.
Poproś dziecko, aby spróbowało naprawić swój błąd i porozmawiaj z nim o tym jak może to zrobić. Na pewno przyczyni się to do kształtowania pewności siebie dziecka w kontaktach społecznych.
Patryk Madaliński

Patryk Madaliński

psycholog, pedagog

Skontaktuj się z Nami!